cai đầu dài
Định nghĩa
- Danh từ:
- Người thầu phụ, người nhận thầu: "cai đầu dài" là một từ lóng, thường mang sắc thái tiêu cực, dùng để chỉ người nhận thầu một công việc (thường là xây dựng, lao động chân tay) rồi thuê mướn người khác làm, kiếm lời từ chênh lệch giá.
- Người trung gian bóc lột: Từ này thường hàm ý chỉ những người thầu phụ gian xảo, hay lừa gạt, bóc lột sức lao động của công nhân.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ:
- Công trường này có mấy tay cai đầu dài lắm, công nhân bị trả lương rất thấp. (Công trường này có mấy tay thầu phụ gian xảo lắm, công nhân bị trả lương rất thấp.)
- Hắn ta làm cai đầu dài, nhận thầu xây nhà rồi thuê thợ về làm. (Hắn ta làm thầu phụ, nhận thầu xây nhà rồi thuê thợ về làm.)
Các cách sử dụng nâng cao
"Làm cai đầu dài": chỉ hành động hoặc nghề nghiệp của một người thầu phụ.
- Ông ấy chuyên làm cai đầu dài ở các công trình lớn. (Ông ấy chuyên làm thầu phụ ở các công trình lớn.)
"Đầu nậu, cai đầu dài": thường đi cùng nhau để chỉ những người trung gian, người cầm đầu trong các hoạt động thầu khoán, có thể mang nghĩa xấu.
- Vụ án này liên quan đến một mạng lưới đầu nậu, cai đầu dài. (Vụ án này liên quan đến một mạng lưới những kẻ cầm đầu, thầu phụ gian xảo.)
Biến thể và từ gần giống
Chủ thầu (danh từ): người hoặc tổ chức nhận thầu một công việc, mang nghĩa trung lập và trang trọng hơn.
- Chủ thầu xây dựng chịu trách nhiệm về chất lượng công trình. (Nhà thầu xây dựng chịu trách nhiệm về chất lượng công trình.)
Đầu nậu (danh từ): người đứng ra tổ chức, cầm đầu một việc làm ăn (thường là phi pháp hoặc có lợi nhuận lớn), sắc thái tiêu cực mạnh.
- Cảnh sát bắt giữ đầu nậu đường dây đánh bạc. (Cảnh sát bắt giữ kẻ cầm đầu đường dây đánh bạc.)
Từ đồng nghĩa
- Thầu phụ: người nhận thầu lại một phần công việc từ nhà thầu chính.
- Thầu khoán: người nhận thầu một công việc (từ này có thể dùng với nghĩa trung lập).
Từ trái nghĩa
- Thợ (danh từ): người lao động trực tiếp, người làm công.
- Người thợ nhận tiền công từ tay cai đầu dài. (Người thợ nhận tiền công từ tay thầu phụ.)
Lưu ý
- Sắc thái: Từ "cai đầu dài" mang sắc thái khinh miệt, tiêu cực rõ rệt. Nó thường được dùng trong khẩu ngữ, trong khi văn bản hành chính hoặc ngữ cảnh trang trọng sẽ dùng các từ như "nhà thầu phụ", "chủ thầu".
- Nguồn gốc: Từ này có nguồn gốc từ thực tế các công trường xây dựng, nơi những người thầu phụ thường điều hành nhóm công nhân.